Sakınmak ve Kazanmak

Mert yeni başladığı işinde heyecanlıydı. Üniversiteyi bitirdikten sonra yüksek ve kazançlı bir iş beklentisinde değildi ama çalışmaya başlamak için de ara vermeyi, kısa bir tatil yapayım demek gibi bir lüksü kendinde görmüyordu. Zaten üniversite hayatında da herkesin  tatil yaptığı zamanlarda da çoğu zaman ticaretle uğraşmaktan geri durmadı. Kendi kazancını ihtiyacı olmamasına rağmen çalışarak elde etmek hoşuna gidiyordu. Zorlukları vardı ama boş durmaktan, fayda vermeyen işlerle uğraşmaktan sakınmayı tercih etti. 

Üniversite hayatında erken başladığı her süreçten kârla ayrıldığını deneyimledi. Vize ve finallere çalışmak hiçbir zaman çoğu arkadaşının yaptığı gibi son ana bırakılmadı. Hep dersler işlendikten hemen sonra çıkarılan kısa özetlerin vize ve finallere doğru çalışırken yararını gördü. Mert aslında o dönemde sadece çalışmayı ertelemekten sakındı.

İş yaşamına başlamak üzereyken de benzer bir taktik izlemek istedi. Niyetini ortaya koydu ve mezun olmadan önce harekete geçti ve okul bitmeden bir kaç ‘hayır’ cevabından sonra çalışabileceği bir yer buldu kendine. Sonunda bir patron kendisine ‘evet’ demişti.

            Aslında Mert o dönemde niyetini erken koymakla kalmadı ; niyeti ile eylemi arasına zaman koymaktan sakındı. Çünkü niyet ile eylem arasında geçen her zaman eğer hedefine yönelik eylem ile dolmaz ise yeri mutlaka hedefinden ve konusundan giderek uzaklaştıran eylemler ile dolacaktı.

Şimdi ise başka bir aşamada idi, yazılım mühendisi olmuştu. Yeni başladığı işinde önemli bir problemin tam ortasına düşmüş halde buldu kendini. Sağlık alanında hastanelerde veri kayıt sistemi için geliştirilen bir ürünün son versiyonunda satış aşamasında zorluk yaşanıyordu. Mert duruma baktığında çok geçmeden  temel problemi farketmişti. Birincisi ürünün satış fiyatı aynı kategorideki rakip firmaların en yakın ürünlerinden yüzde 100 ün üzerinde pahalıydı. Halbuki ürün rakiplerinkinden fazlası ile kaliteliydi. Sık karşılaşılan hatalara bu versiyonda karşılaşılmıyordu. Son geliştirilen yazılım hastanelerde daha hızlı veri kaydı ve ilişkilendirmesi yapabiliyordu yapay zeka üzerinden ve hata oranı piyasadakilerden çok daha düşüktü.

Hızla elde edilmek istenen yüksek kâr hayalleri, satıcıya ürün iyi olduğu için daha fazla kazanacağı ilüzyonuna sürükleyebilirdi.

Mert konuyu üst yöneticisi ile görüşmeye kârar verdi. Satış esnasında kârın çok düşük tutulmasının en azından sürecin başında zaruri olduğunu belirtti. Yurt içi ve yurt dışında benzer olayları sunum eşliğinde aktardı. Üst yönetici düşük kârlılığın uzun vadede getireceği pozitif hareketi sezinlemişti. Aslında sakınılan kısa vadede yüksek kârlı kazanç idi. Bundan sakınmamanın şirketin gelişim basamaklarını uzun vadede sekteye uğratacağını ön görmeye başladı. Çünkü mal kaliteli ise zaten kendini sattırırdı ama daha fazla alıcıya ulaşması daha yüksek hareket hacmine ulaşmasına sebep olacak idi ve bu da alıcının müşteriye dönmesi demek olacak idi. Belki de uzun vadeli olarak diğer alt sektörlerde de ilişkiler ticari olarak daha güçlendirilebilirdi.

Sakınmak, aslında pasif bir eylem olarak görülür. Sakınmak, sonucun zararlarını ön görüp o zararın sebeplerinden erkenden vazgeçebilmektir aslında.

Tıpkı Mert’ in üniversite ve iş hayatında yaptığı gibi…